Rusza szczyt NATO w Ankarze. Trump chce sprawdzić postępy sojuszników ws. zwiększania wydatków

Trump spotka się z Zełenskim podczas szczytu NATO w Ankarze. Ale głównym celem USA będzie "rozliczenie sojuszników"

Podczas szczytu NATO w Ankarze prezydent USA Donald Trump zamierza sprawdzić postępy sojuszników w sprawie zwiększania wydatków obronnych. Z kolei spotkanie z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim ma służyć rozmowie o zakończeniu wojny, którą Trump "uznał za swój wieloletni priorytet".

")

Fot. REUTERS/Ukrainian Presidential Press Service

Ambasador USA przy Sojuszu Matthew Whitaker przedstawił w ten sposób podczas telefonicznego briefingu dla dziennikarzy plany prezydenta Trumpa na zaczynający się we wtorek szczyt Sojuszu. Powiedział, że głównym celem będzie rozliczenie sojuszników z realizacji ich zobowiązań z Hagi na temat zwiększenia wydatków na obronność.

Jak zaznaczył, państwa członkowskie zadeklarowały łącznie ok. 139 mld dolarów dodatkowych wydatków obronnych, z czego mniej więcej połowa ma trafić na uzbrojenie produkcji amerykańskiej.

Zobacz wideo Słodko-gorzki jubileusz 250-lecia USA

Trump oczekuje, by wszyscy sojusznicy "natychmiast" wydawali więcej na zbrojenia

- To dobry początek, ale niektórzy sojusznicy robią więcej niż inni. Polska, kraje nordyckie, kraje bałtyckie prowadzą, a Niemcy są na dobrej drodze do osiągnięcia 5 proc. w 2029 roku. Wielu innych jest w tyle - powiedział ambasador. Dodał, że Trump oczekuje, by wszyscy sojusznicy "natychmiast" weszli na trajektorię prowadzącą do 5 proc. i osiągnęli ten poziom "tak szybko, jak to możliwe". Dopytywany, odmówił odpowiedzi na pytanie, jakie będą konsekwencje w przeciwnym wypadku.

Whitaker podkreślił, że celem administracji pozostaje "przeniesienie ciężaru konwencjonalnej obrony Europy" na sojuszników europejskich i Kanadę. - Stany Zjednoczone pozostają dumnym członkiem NATO (…), ale mamy obowiązki gdzie indziej na świecie - zaznaczył.

Trump wyleci z Waszyngtonu w poniedziałek wieczorem i wyląduje w Ankarze we wtorek po południu, gdzie zostanie powitany przez prezydenta Turcji Recepa Tayyipa Erdogana. Tego samego dnia będzie uczestniczyć w ceremonii powitalnej, przeglądzie gwardii honorowej i spotkaniu bilateralnym z gospodarzem szczytu.

Po rozmowie z Zełenskim Trump zapewne skontaktuje się także z Putinem

W środę prezydent USA weźmie udział w oficjalnym powitaniu, wspólnym zdjęciu i sesji roboczej przywódców państw NATO. W kuluarach szczytu odbędzie bilateralne rozmowy z prezydentem Zełenskim i p.o. prezydenta Syrii Ahmedem asz-Szarą. Przed odlotem zaplanowana jest jego konferencja prasowa. Do Waszyngtonu Trump wróci w środę wieczorem.

Wysoki rangą przedstawiciel administracji, pytany o cel spotkania z Zełenskim, odparł, że Trump chce rozmawiać o zakończeniu wojny, którą uznał za swój wieloletni priorytet. - Linia frontu została zamrożona w ciągu ostatnich kilku miesięcy. Żadna ze stron nie robi dużych postępów, a jednocześnie giną ogromne liczby ludzi - miał podkreślić.

Zapowiedział, że po rozmowie z Zełenskim Trump zapewne skontaktuje się także z Władimirem Putinem. Zapytany o to, czy USA popierają ukraińskie uderzenia dronami w cele w Rosji, w tym w Moskwę, urzędnik uniknął jednoznacznej odpowiedzi.

Szef Pentagonu zlecił półroczny przegląd rozmieszczenia sił i tempa działań USA

Odnosząc się do doniesień o możliwych dużych cięciach amerykańskiej obecności wojskowej w Europie, przedstawiciele administracji potwierdzili, że szef Pentagonu Pete Hegseth zlecił półroczny przegląd rozmieszczenia sił i tempa działań USA na kontynencie. Jeden z urzędników zaznaczył, że przegląd ma charakter "niepolityczny" i podyktowany jest "globalnymi zobowiązaniami" Waszyngtonu. Dodał, że przegląd obejmie również rozmieszczenie baz USA na kontynencie.

- Nie zamierzam wyprzedzać wyników; prezydent jest zwierzchnikiem sił zbrojnych i zawsze będzie miał władzę - powiedział. Drugi z rozmówców zaznaczył, że przegląd może doprowadzić do korekty rozmieszczenia sił, bo zarówno strategia bezpieczeństwa narodowego, jak i strategia obronna zakładają przenoszenie ciężaru obrony Europy na sojuszników europejskich.

Spór o Grenlandię nadal aktualny

Pytani o kwestię Grenlandii, urzędnicy wypowiadający się pod warunkiem zachowania anonimowości powiedzieli, że przejęcie Grenlandii przez Stany Zjednoczone pozostaje z punktu widzenia administracji najlepszym sposobem zaspokojenia potrzeb obronnych NATO w Arktyce, choć Waszyngton "bada wszystkie inne mechanizmy". Dodał, że sojusznicy zgadzają się co do znaczenia bezpieczeństwa wokół wyspy, a spór dotyczy "sposobu, w jaki należy trwale" rozwiązać kwestię.

Whitaker zapowiedział, że tematem rozmów w Ankarze będzie ochrona żeglugi przez cieśninę Ormuz. Zauważył zarazem, że część sojuszników deklarujących gotowość udziału "nie dysponuje niezbędnymi okrętami ani zasobami, by wnieść znaczący wkład" w operacje morskie.

Ambasador zapowiedział też, że na marginesie szczytu ogłoszone zostaną kontrakty zbrojeniowe "warte miliardy dolarów", w tym umowy o współprodukcji uzbrojenia i dotyczące uruchamiania linii produkcyjnych po obu stronach Atlantyku. Podał, że w ciągu ostatniego roku USA sprzedały sojusznikom europejskim i Kanadzie uzbrojenie za ok. 60 mld dolarów, a amerykański przemysł zbrojeniowy ma zamówienia na ok. 300 mld dolarów, co czyni zdolności produkcyjne, a nie popyt, głównym ograniczeniem.

Źródło: PAP

Redagował Jan Latała

Dziękujemy za przeczytanie

• [

  Poważny wypadek autobusu w Warszawie

  ](https://wiadomosci.gazeta.pl/polska/7,198073,32896682,warszawa-autobus-zderzyl-sie-z-samochodami-i-wjechal-do-przejscia.html#do_w=48&do_v=1861&do_st=RS&do_sid=2825&do_a=2825&e=PSzPopImg1)

• [

  Trump i Putin odbyli długą rozmowę telefoniczną. Kreml: Propozycja z USA

  ](https://wiadomosci.gazeta.pl/polityka/7,198013,32895768,trump-i-putin-odbyli-dluga-rozmowe-telefoniczna-kreml-propozycja.html#do_w=48&do_v=1861&do_st=RS&do_sid=2825&do_a=2825&e=PSzPopImg2&do_upid=1861_ti&do_utid=32895768&do_uvid=1783237937747)

• [

  Burza wokół Szpitala Południowego. Trzaskowski powinien odejść? [SONDAŻ]

  ](https://wiadomosci.gazeta.pl/polska/7,198072,32896123,burza-wokol-szpitala-poludniowego-polacy-odpowiedzieli-czy.html#do_w=48&do_v=1861&do_st=RS&do_sid=2825&do_a=2825&e=PSzPopImg3&do_upid=1861_ti&do_utid=32896123&do_uvid=1783257885177)

• [

  Szef MON zlecił odtajnienie donacji dla Ukrainy w latach 2022-2026

  ](https://wiadomosci.gazeta.pl/polityka/7,198012,32896305,kosiniak-kamysz-reaguje-na-zarzuty-opozycji-zlecilem-odtajnienie.html#do_w=48&do_v=1861&do_st=RS&do_sid=2825&do_a=2825&e=PSzPopImg4&do_upid=1861_ti&do_utid=32896305&do_uvid=1783261822627)

• [

  Wyciekł list Kaczyńskiego. "Ukraina nie może być wpuszczona do UE"

  ](https://wiadomosci.gazeta.pl/polityka/7,198012,32894857,wyciekl-list-kaczynskiego-do-czlonkow-pis-ukraina-nie-moze.html#do_w=48&do_v=1861&do_st=RS&do_sid=2825&do_a=2825&e=PSzPopImg5&do_upid=1861_ti&do_utid=32894857&do_uvid=1783164736167)