Prywatyzacja kosmosu trwa w najlepsze. NASA powoli oddaje pole SpaceX

Dawniej wahadłowce NASA, dziś SpaceX. Tak sektor prywatny zdominował kosmos

Foto: Misja STS-135 promu Atlantis wystartowała 8 lipca 2011 roku Misja STS-135 promu Atlantis wystartowała 8 lipca 2011 roku

8 lipca 2026, 15:23.

Dokładnie 15 lat temu, 8 lipca 2011 r., Ziemię po raz ostatni opuścił kosmiczny, załogowy wahadłowiec. Misja STS-135 promu Atlantis domknęła trwającą kilkadziesiąt lat erę eksploracji pozaziemskiej, ustępującą nowym rozwiązaniom. Co od tego czasu się zmieniło?

Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo

Narodowy początek i biznesowy koniec

Idea wielokrotnego użytku jest dziś fundamentem branży kosmicznej. Zbudowano na niej całe programy, wręcz firmy i to dzięki niej SpaceX jest obecnie tam, gdzie jest. Zanim technologicznie dotarliśmy do tego etapu, NASA, szukając oszczędności, zaprojektowała i aktywnie korzystała z wahadłowców, czyli de facto hybrydy rakiety oraz samolotu. Pierwszym z nich (nie licząc testowego Enterprise) był słynny prom Columbia, który dziewiczy lot odbył jeszcze w 1981 r. Trwająca przez 30 lat historia pełna była przełomów, a pięć amerykańskich wahadłowców odbyło łącznie 135 misji, z czego tylko (lub aż, w zależności od punktu widzenia) dwie skończyły się katastrofą i śmiercią znajdujących się na pokładzie astronautów.