Zwrot akcji w sprawie darmowej kranówki. Rząd kapituluje przed branżą, koalicjanci zapowiadają walkę

Ministerstwo Klimatu i Środowiska niespodziewanie wycofało się z przepisów nakładających na restauracje obowiązek serwowania darmowej wody z kranu. Proekologiczne regulacje, które miały wejść w życie w sierpniu, zniknęły z projektu ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych po fali krytyki ze strony branży gastronomicznej oraz wątpliwościach prawnych. Decyzja ta wywołała natychmiastowy opór wewnątrz koalicji rządzącej i burzę w mediach społecznościowych. Pod wpływem presji resort klimatu późnym popołudniem zmienił zdanie i zapowiedział procedowanie zmian odrębną ścieżką legislacyjną.

**
Kapitulacja ministerstwa zamiast doprecyzowania prawa**

Pierwotny zamysł urzędników miał jasny i proekologiczny cel. Chodziło o drastyczne ograniczenie zużycia jednorazowych butelek plastikowych oraz zapobieganie powstawaniu odpadów. Kluczowy zapis w pierwotnym projekcie przygotowanym przez resort klimatu brzmiał:

„W celu zapobiegania powstawaniu odpadów opakowaniowych restauracje, stołówki, bary, kawiarnie i podmioty świadczące usługi gastronomiczne powinny tam, gdzie to możliwe, zapewnić swoim klientom podawanie wody z kranu nieodpłatnie lub za niewielką opłatą w naczyniach wielokrotnego użytku lub wielokrotnego napełniania”.

Przepis ten oznaczałby, że podczas coraz częstszych fal upałów goście lokali mogliby liczyć na gwarantowane pół litra darmowej lub taniej kranówki na osobę.

Zamiast jednak doprecyzować mało precyzyjne sformułowania – jak zakwestionowane przez Rządowe Centrum Legislacji pojęcie „niewielkiej opłaty” – Ministerstwo Klimatu zdecydowało się całkowicie usunąć ten punkt z dużej ustawy odpadowej.

**
Restauratorzy i posłowie pełni obaw**

Wycofanie się z propozycji to efekt silnego oporu środowiska gastronomicznego. Przedsiębiorcy argumentowali, że największe marże zarabiają właśnie na napojach, a darmowa woda uderzy w ich przychody w szczycie sezonu letniego. Do Ministerstwa Klimatu i Środowiska trafiła m.in. interpelacja posła Koalicji Obywatelskiej Roberta Dowhana, który zaczął mnożyć techniczne problemy.

Parlamentarzysta pytał m.in. o:

• • Koszty mycia i suszenia naczyń szklanych.
  • Konieczność wystawiania paragonów zerowych.
  • Ewentualne sankcje i kary dla restauratorów za nalanie mniejszej ilości wody.
  • Prawo do kranówki dla osób, które jedynie „usiądą w restauracji”, nic nie zamawiając.

W efekcie wiceminister klimatu Anita Sowińska potwierdziła, że w toku uzgodnień międzyresortowych resort definitywnie wykreślił sporne zapisy.

**
Koalicyjna awantura i szybki krok w tył**

Decyzja resortu wywołała natychmiastową reakcję koalicjantów. Głos zabrała m.in. ministra funduszy i polityki regionalnej Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz z Polski 2050. Na platformie X ostro skrytykowała wycofanie się z projektu, nazywając darmową kranówkę „normalną normalnością”, która z powodzeniem funkcjonuje we Francji czy Wielkiej Brytanii. Zapowiedziała również, że jeśli rząd porzuci ten temat, jej ugrupowanie zgłosi odpowiednie poprawki na etapie prac w Sejmie ścieżką poselską.

Wobec widma buntu w parlamencie i gigantycznej fali krytyki internautów, Ministerstwo Klimatu i Środowiska wykonało gwałtowny zwrot. Późnym popołudniem rzecznik resortu poinformował, że przepisy o darmowej wodzie nie zostały całkowicie pogrzebane. Urzędnicy uznali, że włączenie ich do skomplikowanej ustawy o Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP) uniemożliwiło rzetelne konsultacje społeczne. Resort zadeklarował, że darmowa kranówka powróci, ale w ramach zupełnie osobnego, dedykowanego projektu ustawy.

Polska na tle Europy wciąż pozostaje w tyle. Obowiązkowe serwowanie darmowej wody z kranu do posiłków od dekad jest standardem prawnym we Francji, Hiszpanii czy Portugalii. W innych krajach, jak Austria, karafka wody na stole to stały element kultury gastronomicznej, niewymagający nawet odgórnych nakazów.

Źródła:

• • Polsat News: Nie będzie darmowej wody w restauracjach. Ministerstwo wycofało się z pomysłu: https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2026-08-03/nie-bedzie-darmowej-wody-w-restauracjach-ministerstwo-wycofalo-sie-z-pomyslu/
  • Rzeczpospolita: Darmowej kranówki w restauracjach i kawiarniach na razie nie będzie: https://www.rp.pl/konsumenci/art44934151-darmowej-kranowki-w-restauracjach-i-kawiarniach-na-razie-nie-bedzie
  • Onet Wiadomości: Miała być darmowa woda w restauracjach. Resort wykreślił zapis: https://www.onet.pl/informacje/onetwiadomosci/polacy-wciaz-beda-placic-za-wode-w-lokalach-ministerstwo-wycofalo-pomysl/0chzj6y,79cfc278
  • Rzeczpospolita: Rząd wycofał się z darmowej wody w restauracjach. Zdecydował lobbing?: https://www.rp.pl/gastronomia/art44933541-darmowej-wody-w-restauracjach-jednak-nie-bedzie-ministerstwo-zmienilo-zdanie
  • Polskie Radio 24: Zwrot ws. darmowej wody z kranu w restauracjach. Miała obowiązywać od 12 sierpnia: https://polskieradio24.pl/pieniadze/zwrot-ws-darmowej-wody-z-kranu-w-restauracjach-miala-obowiazywac-od-12-sierpnia

---

Źródło: Wysokomazowiecki - StronyPodlasia.pl