Szef Gestapo jest prawdopodobnie pochowany na cmentarzu... żydowskim

Ciało byłego szefa Gestapo Heinricha Muellera spoczywa prawdopodobnie w zbiorowej mogile na cmentarzu żydowskim w Berlinie, ale nie ma co do tego "ostatecznej pewności" - poinformował w czwartek przedstawiciel władz Berlina. Gmina żydowska wyklucza możliwość ekshumacji.

Na podstawie historycznych badań przyjmuje się za "bardzo prawdopodobne", że Mueller pochowany został w jednej ze zbiorowych mogił na terenie ówczesnego cmentarza żydowskiego przy Grosse Hamburger Strasse. Nie ma jednak co do tego ostatecznej pewności - oświadczył sekretarz stanu do spraw kultury w rządzie landu Berlin Alexander Strassmeir.

Jego wypowiedź, będącą reakcją na interpelację klubu SPD w berlińskim parlamencie, przytoczyła Ewangelicka Agencja Prasowa (EPD).

Władze stolicy Niemiec wykorzystały wiedzę Miejsca Pamięci Niemiecki Ruch Oporu, archiwum landu Berlin oraz gminy żydowskiej. Z dokumentów wynika, że na terenie cmentarza pochowanych zostało ponad 2000 zmarłych w 16 zbiorowych grobach. Nazwiska ponad 50 proc. zarejestrowanych zmarłych nie są znane.

Gmina Żydowska w Berlinie, powołując się na prawo do wiecznego spoczynku zmarłych Żydów, wyklucza ekshumację, przeniesienie lub kremację zwłok. Byłaby to ingerencja w spokój zmarłych Żydów i Żydówek pochowanych w tym miejscu.

Heinrich Mueller (1900-1945) jest uważany za jednego z głównych sprawców zbrodni popełnionych przez III Rzeszę na przeciwnikach politycznych oraz Żydach. 20 stycznia 1942 r. szef Gestapo uczestniczył w konferencji w Wannsee, na której omawiana była organizacja deportacji i mordowania europejskich Żydów.

Dokładna data śmierci Muellera nie jest znana. Z dokumentów wynika, że jego zwłoki znaleziono w sierpniu 1945 roku w pojedynczym grobie na terenie Ministerstwa Lotnictwa Rzeszy, a następnie przeniesiono w inne miejsce.

O pochówku Muellera na cmentarzu żydowskim pisał w 2013 r. niemiecki tygodnik "Die Zeit". Historyk Johannes Tuchel, ówczesny szef Miejsca Pamięci Niemiecki Ruch Oporu, powołał się na dokumenty znalezione w archiwach oraz na zeznania grabarza, który zidentyfikował zwłoki. "Trudno zrozumieć, dlaczego grabarz tylko raz został przesłuchany przez policję" - powiedział wówczas historyk.

"Die Zeit" pisał, że członek Volkssturmu Walter Lueders w latach 50. zapewniał, iż widział zwłoki Muellera w ogrodzie kancelarii Rzeszy. W 1955 r. zachodnioniemiecka placówka gromadząca informacje o poległych żołnierzach niemieckich otrzymała informację od władz NRD, że ciało Muellera znajduje się na cmentarzu żydowskim w dzielnicy Mitte (Śródmieście).

Istniejący od 1672 r. cmentarz żydowski przy Grosse Hamburger Strasse został w 1943 r. na rozkaz władz zniszczony i stał się miejscem pochówku cywilnych i wojskowych ofiar wojny. Po wojnie, do czasu zjednoczenia Niemiec w 1990 r., znajdował się na terytorium NRD.

GN 30/2026 DODANE 23.07.2026 AKTUALIZACJA Dziś 10:25

Czytaj cały artykuł u źródła — Gość Gdański