Obrońcy wiary mogą być niebezpieczni
25 czerwca 2026 Historia Kościoła (16) 04/2026
Znacznie trudniej odbudować zniszczoną jedność niż skorygować popełniony błąd doktrynalny.
Gdy katowski topór odciął głowę Tomasza Morusa od reszty ciała, król Henryk musiał odczuć pewien rodzaj ulgi. Konieczność znoszenia krytyki i oskarżeń o sprzeniewierzenie się Bogu i Kościołowi z ust cieszącego się wielkim autorytetem lorda kanclerza, który w dodatku był kilkanaście lat wcześniej współautorem traktatu, za który papież przyznał Henrykowi tytuł Obrońcy Wiary, musiała być nieznośna. Szczególnie że król nie miał zamiaru zrywać z Kościołem, chciał jedynie, by ten służył jako narzędzie w realizacji jego planów. W swoim sporze z papieżem Klemensem VII, który odmówił stwierdzenia nieważności małżeństwa króla Anglii z Katarzyną Aragońską, bardzo chętnie wykorzystywał – przyznany mu przez Leona X – tytuł Defensor Fidei jako uzasadnienie swojego prawa do reformowania Kościoła. To on, w swoim przekonaniu, bronił boskiego prawa do przedłużenia dynastii, bo przecież władza królewska pochodziła z boskiego nadania. Przedstawiał zresztą argumenty teologiczne w swoim rozwodowym sporze z papieżem. Ustami Tomasza Cranmera król uzasadniał, że małżeństwo z Katarzyną jest nieważne, ponieważ ta była wcześniej żoną jego zmarłego brata Artura, a ówczesne prawo (np. synod w Epaone z VI w.) zabraniało wdowie poślubienia bliskiego krewnego zmarłego męża, co uzasadniano biblijnie, odwołując się do Księgi Kapłańskiej (20,21). I chociaż po śmierci Artura biskup Rzymu wydał zgodę na ślub księżnej z Henrykiem, dyspensa, zdaniem Cranmera i pewnej grupy ówczesnych biblistów, nie mogła być ważna, bo papież nie ma władzy, by unieważnić prawo wynikające z nadania Bożego.
To dla nas sygnał, że cenisz rzetelne dziennikarstwo jakościowe. Czytaj, oglądaj i słuchaj nas bez ograniczeń.
Czytasz fragment artykułu
już od 14,90 zł
Poznaj pełną ofertę SUBSKRYPCJI
Wojciech Teister Dziennikarz, redaktor portalu „Gościa Niedzielnego” oraz kierownik działu „Nauka”. W „Gościu” od 2012 r. Studiował historię i teologię. Interesuje się zagadnieniami z zakresu historii, polityki, nauki, teologii i turystyki. Publikował m.in. w „Rzeczpospolitej”, „Aletei”, „Stacji7”, „NaTemat.pl”, portalu „Biegigorskie.pl”. W wolnych chwilach organizator biegów górskich.
Czytaj cały artykuł u źródła — Gość Niedzielny – edycja sandomierska