Mamy dwóch laureatów Nagrody im. Oskara Kolberga z powiatu cieszyńskiego 02.07.2026 Tylko trzynaścioro laureatów z całej Polski otrzyma w tym roku Nagrodę im. Oskara Kolberga – najważniejsze wyr&o...

Mamy dwóch laureatów Nagrody im. Oskara Kolberga z powiatu cieszyńskiego

Tylko trzynaścioro laureatów z całej Polski otrzyma w tym roku Nagrodę im. Oskara Kolberga – najważniejsze wyróżnienie przyznawane za zasługi dla kultury ludowej. Wśród nich znalazło się aż dwóch przedstawicieli powiatu cieszyńskiego: Zuzanna Bujok od Tkocza z Wisły oraz Regionalny Zespół Śpiewaczy „Małokończanie” z Kończyc Małych. Uroczysta gala wręczenia nagród odbędzie się w piątek, 3 lipca 2026 roku, o godz. 13.00 na Zamku Królewskim w Warszawie.

To ogromne wyróżnienie dla samych laureatów, ale także powód do dumy dla całego Śląska Cieszyńskiego – regionu, w którym tradycja wciąż żyje w gwarze, pieśniach, strojach, obrzędach i pamięci przekazywanej z pokolenia na pokolenie.

Nagroda im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej” jest najstarszym i najbardziej prestiżowym ogólnopolskim wyróżnieniem w dziedzinie kultury tradycyjnej. Honoruje całokształt działalności twórców, wykonawców, mistrzów tradycji, badaczy, regionalistów, zespołów i instytucji, które chronią, rozwijają oraz popularyzują dziedzictwo polskiej kultury ludowej. Nagrodę można otrzymać tylko raz.

Zuzanna Bujok od Tkocza – tradycja zapisana w słowie i pieśni

Zuzanna Bujok od Tkocza jest wiślańską poetką, pisarką, śpiewaczką ludową i gawędziarką. Urodziła się w 1940 roku w jednej z najstarszych i najbardziej szanowanych rodzin góralskich w Wiśle. W jej rodzinnym domu działały warsztat tkacki, młyn i tartak, a tradycyjna kultura górali wiślańskich nie była jedynie odświętną prezentacją, lecz naturalną częścią codziennego życia.

Od dzieciństwa towarzyszyły jej dawne pieśni, opowieści i archaiczna gwara wiślańska. Właśnie w niej do dziś mówi i tworzy – pisze wiersze, opowiadania oraz gawędy. Przez lata wyszukiwała i odtwarzała najstarsze pieśni wiślańskie, chroniąc repertuar przekazywany wcześniej ustnie, z pokolenia na pokolenie.

Jest pomysłodawczynią, założycielką i instruktorką męskiej grupy śpiewaczej Tkocze, dziecięcego zespołu Mali Tkocze oraz żeńskiej grupy śpiewaczej Stejizbianki. Dzięki niej w repertuarze Stejizbianek znalazły się między innymi utwory ze Starego Kancynołu – tradycyjnego ewangelickiego zbioru pieśni religijnych, które dawniej towarzyszyły mieszkańcom podczas codziennych prac domowych.

Szczególne miejsce w działalności Zuzanny Bujok zajmuje praca z dziećmi. Przekazuje im wiedzę o dawnych zwyczajach, gwarę i lokalny repertuar. Odtworzyła także dawne wiślańskie obrzędy, między innymi chodzenie Pastuszków i Moiczkuli, samodzielnie przygotowując stroje oraz rekwizyty.

Jej działalność nie ogranicza się do śpiewu i gawędziarstwa. Od najmłodszych lat szyje stroje regionalne, haftuje wiślańskie czepce, wyszywa żywotki oraz odnawia ich najstarsze zachowane egzemplarze. Prowadzi również warsztaty hafciarskie i pokazy zakładania tradycyjnych czepców.

Nagroda im. Oskara Kolberga jest uhonorowaniem całego życia poświęconego temu, aby gwara, śpiew, zwyczaje i opowieści wiślańskich górali nie zostały zapomniane.

„Małokończanie” – ponad cztery dekady wspólnego śpiewania

Regionalny Zespół Śpiewaczy „Małokończanie” powstał w 1984 roku. Od początku działalności jego członkowie zbierali tradycyjne pieśni ludowe Śląska Cieszyńskiego, tworząc na ich podstawie repertuar, który do dziś pozostaje fundamentem artystycznej tożsamości zespołu.

Równocześnie poszukiwali oryginalnych, historycznych strojów cieszyńskich, które następnie samodzielnie odnawiali i odtwarzali. W ten sposób tworzyli nie tylko kolejne programy artystyczne, ale również żywe archiwum pamięci o Kończycach Małych i całym regionie.

Małokończanie śpiewają a cappella. W ich występach na pierwszym planie pozostaje naturalne brzmienie głosów, rytm melodii i autentyczna gwara cieszyńska. Nie jest ona jedynie ozdobą prezentowanego repertuaru, ale sposobem zachowania dawnych słów, wymowy i frazowania, które stopniowo zanikają w codziennym języku.

Od 1999 roku zespołem kieruje Urszula Wierzgoń, związana z Małokończanami od 1986 roku. Pod jej kierownictwem grupa rozwijała repertuar, uczestniczyła w najważniejszych wydarzeniach folklorystycznych i zdobywała liczne nagrody. Szczególnym osiągnięciem było dwukrotne zdobycie drugiego miejsca podczas Ogólnopolskiego Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu Dolnym.

Dorobek zespołu został utrwalony na kasecie „Cieszyńskie pieśniczki” oraz płytach „W tych naszych Kończycach…” i „Zaśpiywejcie s nami”. Nagrania zachowują lokalne warianty melodii i tekstów, a jednocześnie mogą służyć jako materiał edukacyjny dla młodszych wykonawców oraz osób zainteresowanych gwarą i kulturą Śląska Cieszyńskiego.

Małokończanie prowadzą również działalność edukacyjną, przypominają dawne obrzędy, prezentują tradycyjne stroje cieszyńskie i przekazują regionalny repertuar następnym pokoleniom.

Ponad czterdziestoletnia historia zespołu pokazuje, że tradycja nie trwa sama z siebie. Potrzebuje ludzi, którzy spotykają się na próbach, pamiętają kolejne zwrotki, uczą się od starszych i przekazują pieśni młodszym. Siłą Małokończan jest właśnie wspólnota – wierna miejscu, z którego wyrasta, i świadoma wartości powierzonego jej dziedzictwa.

Śląsk Cieszyński zabrzmi w Warszawie

Gala 51. Nagrody im. Oskara Kolberga rozpocznie się 3 lipca o godz. 13.00 na Zamku Królewskim w Warszawie. Laureaci otrzymają pamiątkowe medale, haftowane dyplomy oraz nagrody finansowe. Uroczystość będzie transmitowana na żywo na kanale YouTube Narodowego Instytutu Muzyki i Tańca.

Tego samego dnia o godz. 19.00 w Studiu Polskiego Radia im. Agnieszki Osieckiej rozpocznie się Koncert Laureatów. Na scenie wystąpią między innymi Regionalny Zespół Śpiewaczy „Małokończanie”, dzięki któremu w samym sercu Warszawy zabrzmią pieśni wykonywane od pokoleń w Kończycach Małych.

Przyznanie aż dwóch spośród trzynastu tegorocznych nagród przedstawicielom Ziemi Cieszyńskiej jest potwierdzeniem, że kultura naszego regionu pozostaje żywa, autentyczna i ważna w skali całego kraju.

fot. grafika zdjęcia Małokończanie i Miasto Wisła

Więcej aktualności

Zarząd Powiatu Cieszyńskiego ogłosił otwarty konkurs ofert z zakresu wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej

Kondolencje

Strumień środków dla Powiatu Cieszyńskiego

Dwa walne ważnych samorządowych stowarzyszeń

Szybkie menu

Powiat na mapie

Gminy:

Kategorie:

Czytaj cały artykuł u źródła — Powiat cieszyński - Starostwo Powiatowe w Cieszynie