przejdź do aktualności: Cztery ścieżki mikrohistorii Górnoślązaczek w nowym projekcie bytomskiej społeczniczki

Cztery górnośląskie podwórka, jak mikroświaty, w czterech dzielnicach, w różnych miastach. Na każdym z nich toczy się mikrohistoria jednej z kobiet. Kobiet, które łączą pokolenia, dają poczucie wspólnoty, są silne i autentyczne. Ich dorobek i wpływ zostanie zbadany i opisany w ramach projektu, który już wkrótce zrealizuje Anna Seemann-Majorek. Zostanie on sfinansowany ze Stypendium Marszałka Województwa Śląskiego w dziedzinie kultury, które Bytomianka otrzymała właśnie na ten cel.

Projekt „Głosy z podwórek. Cztery ścieżki mikrohistorii Górnoślązaczek” zakłada zebranie i literackie opracowanie historii kobiet mieszkających na czterech górnośląskich podwórkach. Punktem wyjścia będą rozmowy z mieszkankami, ich wspomnienia, codzienne doświadczenia oraz opowieści o rodzinie, sąsiedztwie i miejscu, z którym są związane. Zebrany materiał stanie się inspiracją do stworzenia czterech opowiadań osadzonych w realiach górnośląskich dzielnic wielkomiejskich.

– Tematyka kobiet i lokalnej pamięci towarzyszy mi od wielu lat. Zarówno w pracy naukowej, jak i realizowanych projektach kulturalnych – podkreśla Anna Seemann-Majorek. – Interesują mnie historie, które wiele mówią o tożsamości naszego regionu, a jednocześnie rzadko trafiają do podręczników czy oficjalnych opracowań. Tym razem chcę wsłuchać się w głosy kobiet mieszkających w górnośląskich dzielnicach wielkomiejskich, często postrzeganych jako przestrzenie niebezpieczne, marginalizowane lub „problematyczne” – tłumaczy i dodaje: – Chcę dotrzeć do kobiet, które łączą pokolenia, budują sąsiedzkie wspólnoty, pielęgnują pamięć i codziennie współtworzą historię swoich miast. To właśnie w ich opowieściach najlepiej widać, że za stereotypowym obrazem wielu śląskich dzielnic kryją się niezwykłe historie, siła i poczucie wspólnoty – wyjaśnia. Kultura zaczerpnięta z życia codziennego

Przedsięwzięcie będzie realizowane w ramach czteromiesięcznego stypendium w drugiej połowie 2026 roku (od sierpnia do listopada). Ten czas zostanie przeznaczony na badania terenowe, wywiady z bohaterkami projektu, opracowanie materiałów oraz ich opisanie. Jego efektem będą cztery opowiadania inspirowane autentycznymi historiami kobiet z Górnego Śląska. Nie będą to reportaże ani biografie, lecz literackie opowieści, które połączą prawdziwe doświadczenia z lokalną historią oraz subtelnymi elementami baśniowymi. Dzięki temu historie zachowają autentyczność, a jednocześnie staną się bardziej uniwersalne i dostępne również dla młodszych czytelników.

– Kultura nie powstaje wyłącznie w instytucjach. Tworzy się przede wszystkim w codziennym życiu, w rodzinnych opowieściach, lokalnych tradycjach, pamięci o miejscach i doświadczeniach przekazywanych między pokoleniami – zaznacza Anna Seemann-Majorek. – Projekt ma pomóc zachować tę niematerialną część dziedzictwa Górnego Śląska oraz pokazać, że historie zwyczajnych kobiet są równie ważnym elementem naszej kultury, jak wielkie wydarzenia historyczne. To także próba przełamywania stereotypów dotyczących śląskich dzielnic i budowania bardziej złożonego, prawdziwego obrazu regionu – dodaje. Opowiadania zostaną opublikowane w formie plików tekstowych i plików audio do bezpłatnego pobrania i odtworzenia na stronach Ewangelickiego Stowarzyszenia Kultury (estok.org.pl) i Fundacji Passart (passart.pl).

Badania naukowe w połączeniu z historią mówioną

Anna Seemann-Majorek to badaczka historii i dziedzictwa kulturowego Górnego Śląska, autorka publikacji i inicjatorka projektów kulturalnych. Bytomianka, od lat dokumentuje historie mieszkańców oraz popularyzuje lokalne dziedzictwo poprzez książki, wystawy, filmy i projekty edukacyjne. W swojej działalności łączy badania naukowe z popularyzacją historii mówionej, pokazując, że codzienne doświadczenia mieszkańców i pamięć lokalnych społeczności są ważną częścią dziedzictwa kulturowego Górnego Śląska.

Seemann-Majorek to współzałożycielka i wiceprezeska Ewangelickiego Stowarzyszenia Kultury, odznaczonego medalem „Zasłużony dla Kultury Polskiej”. Laureatka Medalu Miasta Bytomia (2024) oraz tytułu Bytomianki Wiosny 2025 przyznawanego przez Ligę Kobiet Nieobojętnych. Jest też autorką monografii Matki Ewy z Miechowic oraz współautorką filmu dokumentalnego o Matce Ewie, a także pomysłodawczynią i współtwórczynią Wirtualnego Muzeum Ewangelicyzmu Bytomia i Okolic, wystawy poświęconej historii Laryszowa, projektu „O Bytomiankach – bajki Bytomianki”, zrealizowanego dzięki Stypendium Prezydenta Miasta Bytomia. Współtworzyła też Bytomsko-Chorzowski Szlak Kobiet oraz gry miejskie popularyzujące historię i dziedzictwo Bytomia realizowane we współpracy ze Stowarzyszeniem im. Maxa Kopfsteina.

Czytaj cały artykuł u źródła — Bytom (miasto na prawach powiatu) - Urząd Miejski w Bytomiu