Rząd obiecywał rozliczenia PiS. Polacy wystawili ocenę

Rozliczenie rządów Prawa i Sprawiedliwości było jedną z najważniejszych obietnic Koalicji 15 Października. Ponad dwa i pół roku po przejęciu władzy Polacy ocenili, jak rząd Donalda Tuska wywiązuje się z tego zobowiązania. Najnowszy sondaż SW Research dla rp.pl pokazuje, że większość badanych nie jest usatysfakcjonowana dotychczasowymi efektami.

Kancelaria Premiera/X Uczestników sondażu SW Research dla rp.pl zapytano, czy rząd Donalda Tuska spełnił ich oczekiwania dotyczące rozliczenia okresu rządów PiS. Odpowiedź "nie" wskazało 53,3 proc . respondentów. Przeciwnego zdania było 14,6 proc. ankietowanych.

12,9 proc. badanych odpowiedziało, że nie ma zdania w tej sprawie, a 19,2 proc. zadeklarowało, że w ogóle nie oczekiwało takich rozliczeń.

Większość badanych krytycznie oceniła tempo rozliczeń

Jak wynika z badania, przekonanie o niewystarczających rozliczeniach częściej wyrażali mężczyźni niż kobiety - odpowiednio 56 i 51 proc.

Taką opinię podzielało również 59 proc. respondentów z wyższym wykształceniem oraz 58 proc. osób osiągających dochody przekraczające 7 tys. zł netto miesięcznie.

Najbardziej krytyczni okazali się mieszkańcy miast liczących od 200 do 499 tys . mieszkańców. W tej grupie aż 72 proc. badanych uznało, że rozliczenia poprzedniej władzy są niewystarczające.

• Wyciąganie konsekwencji w stosunku do poprzedniego rządu za niewystarczające nieco częściej uważają mężczyźni (56 proc.) niż kobiety (51 proc.). Sprawniejszych rozliczeń oczekiwało sześciu na dziesięciu badanych z wyższym wykształceniem (59 proc.) i prawie taki sam odsetek badanych, których dochody przekraczają 7000 zł netto (58 proc.) - skomentowała Justyna Sobczak, senior project manager w SW Research.

• Zdecydowanie częściej niż pozostali taką opinię wyrażają mieszkańcy miast o wielkości od 200 tys. do 499 tys. mieszkańców (72 proc.) - dodała ekspertka.

Jak dotąd wyglądały rozliczenia rządów PiS?

Rozliczenie poprzedniej władzy zostało wpisane do umowy koalicyjnej podpisanej 10 listopada 2023 roku przez KO, Nową Lewicę, PSL i Polskę 2050.

Sygnatariusze dokumentu zapowiadali pociągnięcie do odpowiedzialności osób odpowiedzialnych za naruszanie Konstytucji, łamanie praworządności oraz nieprawidłowe wydatkowanie środków publicznych.

Do tej pory jedynym prawomocnym wyrokiem wobec przedstawicieli rządów Zjednoczonej Prawicy pozostaje sprawa Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika dotycząca tzw. afery gruntowej. Obaj zostali skazani na kary więzienia, opuścili zakład karny po ułaskawieniu przez Andrzeja Dudę, a następnie zdobyli mandaty europosłów.

Zarzuty usłyszeli również były premier Mateusz Morawiecki w związku z organizacją wyborów kopertowych oraz były wiceminister sprawiedliwości Michał Woś w śledztwie dotyczącym zakupu systemu Pegasus ze środków Funduszu Sprawiedliwości.

Prokuratura nie postawiła natomiast zarzutów Zbigniewowi Ziobrze i Marcinowi Romanowskiemu, ponieważ obaj opuścili Polskę. Ziobro przebywa obecnie w Stanach Zjednoczonych, miejsce pobytu Romanowskiego pozostaje nieznane. Były szef Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych Michał Kuczmierowski przebywa z kolei w Wielkiej Brytanii, a Polska od miesięcy zabiega o jego ekstradycję.

Koalicji rządzącej nie udało się również zrealizować zapowiedzi dotyczących postawienia części polityków poprzedniej władzy przed Trybunałem Stanu. W większości przypadków nie dysponuje ona wymaganą większością 3/5 głosów w Sejmie .

Powolne tempo rozliczeń było jednym z powodów zmian w Ministerstwie Sprawiedliwości. W lipcu 2025 roku Adama Bodnara zastąpił Waldemar Żurek.