Niemcy otwierają drzwi dla projektu z udziałem Rosji. „Zagrożenie dla bezpieczeństwa”

Projekt jądrowy z udziałem Rosji zatwierdzony w Niemczech

Władze państwowe północno-zachodnich Niemiec wyraziły zgodę na realizację projektu nuklearnego, w którym uczestniczy rosyjska spółka państwowa Rosatom .

Jak poinformował serwis Politico, Ministerstwo Środowiska Dolnej Saksonii w środę udzieliło francuskiej firmie Framatome pozwolenia na produkcję prętów paliwowych i zespołów paliwowych w mieście Lingen w północno-zachodnich Niemczech zaprojektowanych przez Rosję. Pręty paliwowe to jedne z najważniejszych elementów paliwa wykorzystywanego w elektrowniach jądrowych. To cienkie, długie rurki wypełnione pastylkami paliwa jądrowego (najczęściej tlenku uranu), które umieszcza się wewnątrz reaktora.

Francusko-rosyjski projekt będzie wykorzystywał kluczowe rosyjskie komponenty dostarczane przez TVEL , spółkę zależną od kontrolowanego przez Kreml giganta nuklearnego Rosatom. TVEL nie będzie samodzielnie obsługiwać zakładu, ale dostarczy niezbędne części wyprodukowane w Rosji.

Projekt od początku budził zastrzeżenia zarówno na szczeblu regionalnym, jak i federalnym. Obawy dotyczyły przede wszystkim potencjalnego szpiegostwa, sabotażu oraz innych zagrożeń dla bezpieczeństwa.

Surowe warunki bezpieczeństwa

Zgoda została wydana pod szeregiem rygorystycznych warunków. Pracownikom Rosatomu i TVEL zasadniczo zakazano wstępu na teren zakładu.

„Dostęp jest dozwolony wyłącznie w uzasadnionych, wyjątkowych przypadkach oraz pod nadzorem organu nadzoru jądrowego” – przekazał rzecznik Ministerstwa Środowiska Dolnej Saksonii. Przepisy przewidują także szczegółowe kontrole bezpieczeństwa urządzeń dostarczanych przez TVEL oraz ANF, spółkę zależną Framatome. Pracownicy Framatome mają obowiązek przestrzegania zasad dotyczących kontaktów z przedstawicielami TVEL i Rosatomu, zwłaszcza w zakresie ochrony przed szpiegostwem, sabotażem i próbami rekrutacji.

Kluczowa ocena rządu federalnego

Według władz Dolnej Saksonii decydujące znaczenie miała zaktualizowana ocena organów bezpieczeństwa dotycząca rosyjskiego zaangażowania oraz proponowanych zabezpieczeń . Dokument został przygotowany pod kierownictwem Federalnego Ministerstwa Środowiska i opublikowany w lutym.

To właśnie ta ocena miała doprowadzić do zmiany podejścia Berlina. W okresie poprzedniego rządu koalicyjnego stanowiska odpowiednich ministerstw wobec projektu były znacznie bardziej krytyczne.

Minister Dolnej Saksonii: Decyzja jest „zasadniczo błędna”

Choć ostateczną decyzję formalnie podjęło Ministerstwo Środowiska Dolnej Saksonii, minister środowiska Christian Meyer otwarcie skrytykował stanowisko rządu federalnego.

Jak podkreślił, zgoda Berlina i zrewidowana ocena bezpieczeństwa są jego zdaniem „zasadniczo błędne” . Dodał jednak, że jako przedstawiciel państwa prawa musiał zaakceptować obowiązujące ustalenia.

Biuro Meyera zwróciło się do ministerstwa federalnego z pytaniem, czy mimo nałożonych ograniczeń możliwe byłoby odrzucenie wniosku ze względów bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego. Odpowiedź Berlina była jednoznaczna: przy obecnych ustaleniach dotyczących ryzyka oraz zastosowanych warunkach nie istnieją podstawy do prawnie uzasadnionej odmowy wydania zezwolenia.

Decyzję ostro skrytykował Roderich Kiesewetter z CDU, ekspert ds. polityki zagranicznej.

Ta decyzja stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i musi zostać cofnięta – powiedział polityk. Jego zdaniem zatwierdzenie projektu w Lingen można interpretować jako skuteczną rosyjską operację wpływu lub przejaw niezrozumiałej nieodpowiedzialności.

Spór o odpowiedzialność

Federalne Ministerstwo Środowiska odrzuca zarzuty, że ponosi odpowiedzialność za wydanie zgody. Podkreśla, że organem właściwym do oceny sprawy i wydania zezwolenia było ministerstwo Dolnej Saksonii.

Jednocześnie resort federalny przyznaje, że od 2022 roku uczestniczył w procedurze i zastrzegł sobie prawo do zatwierdzenia ostatecznej decyzji – z którego ostatecznie skorzystał.

Szerszy kontekst europejski

Sprawa wpisuje się w szerszą debatę o przyszłości energetyki w Europie. Energia jądrowa jest coraz częściej postrzegana jako ważny element uniezależnienia UE od paliw kopalnych. Równocześnie Unia Europejska dąży do ograniczenia i stopniowego wyeliminowania importu energii z Rosji w odpowiedzi na pełnoskalową inwazję Kremla na Ukrainę.

Decyzja dotycząca Lingen pokazuje, że nawet przy zaostrzonych wymogach bezpieczeństwa całkowite odcięcie europejskiego sektora jądrowego od rosyjskich technologii i komponentów pozostaje trudnym wyzwaniem.

Czytaj cały artykuł u źródła — RMF24 GNews