Fatalna profilaktyka w POZ. NIK alarmuje: tylko co czwarte dziecko ma bilans zdrowia

System profilaktyki zdrowotnej dzieci zawodzi - wynika z raportu Najwyższej Izby Kontroli. Bezpłatne badania, które mają umożliwiać wczesne wykrywanie chorób i wad rozwojowych, wykonywane są tylko u części uprawnionych dzieci i nastolatków. Zdaniem NIK oznacza to, że wiele problemów zdrowotnych może pozostawać niewykrytych przez długi czas.

Z tego artykułu dowiesz się:

Dlaczego dzieci nie korzystają z badań profilaktycznych w POZ.

Jakie nieprawidłowości stwierdziła NIK w placówkach POZ.

Co wskazała kontrola NIK na temat działań informacyjnych skierowanych do rodziców.

Większość dzieci nie korzysta z profilaktyki w POZ

Kontrolerzy NIK sprawdzili, jak w latach 2022-2024 wyglądała profilaktyczna opieka zdrowotna nad dziećmi i młodzieżą w podstawowej opiece zdrowotnej. Kontrola objęła Ministerstwo Zdrowia, pięć oddziałów wojewódzkich NFZ oraz 18 przychodni POZ w pięciu województwach.

Jak wynika z raportu, mimo że badania profilaktyczne są gwarantowane i bezpłatne, objęto nimi jedynie niewielką część spośród ponad 3,5 mln uprawnionych dzieci i młodzieży . W zależności od rodzaju świadczenia poziom ich realizacji wynosił od 16,9 proc. do 42,3 proc.

Według danych Ministerstwa Zdrowia lekarze POZ wykonywali badania bilansowe jedynie u około jednej czwartej dzieci objętych opieką. Pielęgniarki realizowały testy przesiewowe u 43,2-67 proc. dzieci, jednak - jak wykazała kontrola - rzeczywista sytuacja w części placówek wyglądała znacznie gorzej.

Mało wykonywanych testów przesiewowych

Jednym z najbardziej niepokojących ustaleń kontroli są duże różnice w wykonywaniu badań profilaktycznych między poszczególnymi przychodniami. Choć dane przekazywane przez resort zdrowia wskazywały na stosunkowo wysoką liczbę testów przesiewowych wykonywanych przez pielęgniarki POZ, NIK ustaliła, że w 6 z 18 skontrolowanych przychodni nie odnotowano wykonania ani jednego takiego badania . W kolejnych trzech placówkach ich odsetek wynosił zaledwie od 0,5 proc. do 4,3 proc.

Zdaniem NIK niewystarczająca profilaktyka utrudnia wczesne wykrywanie poważnych chorób i wad rozwojowych u dzieci, a także opóźnia kierowanie ich na dalszą diagnostykę i leczenie. Regularne badania mogą również pomóc w rozpoznaniu sygnałów świadczących o zaniedbaniu lub przemocy wobec dziecka, dlatego - podkreślają kontrolerzy - powinny być wykonywane systematycznie.

Przychodnie nie przypominają rodzicom o badaniach

Kontrola wykazała również szereg nieprawidłowości po stronie placówek POZ. NIK wskazała m.in. na niepełną realizację świadczeń profilaktycznych, braki w dokumentacji medycznej oraz niewystarczające działania informacyjne kierowane do rodziców. Przychodnie nie przypominały o terminach badań ani nie prowadziły skutecznych działań zachęcających do korzystania z profilaktyki. W efekcie rodzice często nie otrzymywali informacji o przysługujących świadczeniach i terminach ich wykonania.

Ponadto w 17 z 18 skontrolowanych placówek dokumentacja medyczna nie potwierdzała wykonania pełnego zakresu wymaganych badań profilaktycznych. Jak zaznacza NIK, oznacza to, że albo nie wykonano wszystkich świadczeń, albo ich realizacja nie została właściwie udokumentowana.

Tak wyglądają zarobki pielęgniarek w Polsce. Raport ujawnił ogromne dysproporcje

Raport krytycznie ocenia również nadzór nad profilaktyką dzieci. Zdaniem NIK zarówno Minister Zdrowia, jak i Narodowy Fundusz Zdrowia nie zapewniły skutecznego monitorowania wykonywania badań profilaktycznych. Wśród zaleceń pokontrolnych znalazły się m.in. zwiększenie liczby wykonywanych badań profilaktycznych, usprawnienie działań informacyjnych kierowanych do rodziców, wprowadzenie elektronicznej dokumentacji badań, poprawa sprawozdawczości oraz wzmocnienie nadzoru nad realizacją świadczeń.

Źródło: Radio ZET/nik.gov.pl

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET

Tu się dzieje

Czytaj cały artykuł u źródła — Radio ZET — Wiadomości