Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości obchodzony jest 4 lipca. Jest to dzień poświęcony promowaniu i upowszechnianiu idei spółdzielczości oraz uświadamianiu społeczeństwom na całym świecie roli, jaką spółdzielnie odgrywają w budowaniu sprawiedliwszej, bardziej zrównoważonej i solidarnej gospodarki.
Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości – pełna charakterystyka
Data i charakter obchodów
Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości obchodzony jest 4 lipca . Jest to święto uznane zarówno przez Międzynarodowy Związek Spółdzielczy (ICA) , jak i Organizację Narodów Zjednoczonych (ONZ) . Obchody mają charakter międzynarodowy i lokalny, obejmując wydarzenia edukacyjne, konferencje, spotkania środowisk spółdzielczych oraz kampanie promujące idee kooperatyzmu.
Historia święta
Dzień Spółdzielczości został ustanowiony w 1923 roku przez ICA, najstarszą i największą organizację reprezentującą ruch spółdzielczy na świecie. W 1995 roku ONZ oficjalnie włączyła to święto do kalendarza Międzynarodowych Dni Organizacji Narodów Zjednoczonych. Od tego czasu Dzień Spółdzielczości jest obchodzony jednocześnie jako inicjatywa ICA i jako uznane przez ONZ wydarzenie promujące rozwój społeczno-gospodarczy zgodny z zasadami demokracji, sprawiedliwości i solidarności.
Międzynarodowy Rok Spółdzielczości
Ten rok ma być czasem szczególnego zwrócenia uwagi na potencjał spółdzielni w rozwiązywaniu globalnych problemów gospodarczych i społecznych. Decyzję ONZ wspierała liczna koalicja państw członkowskich oraz organizacje społeczne, w tym COPAC (Komitet ds. Promocji Spółdzielni).
Temat obchodów:
Temat obchodów podkreśla kluczową rolę spółdzielni w:
realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDGs),
przeciwdziałaniu kryzysom społecznym i ekologicznym,
promowaniu sprawiedliwego, odpowiedzialnego i demokratycznego modelu gospodarczego.
Rola ICA i COPAC
Międzynarodowy Związek Spółdzielczy (ICA) oraz Komitet ds. Promocji i Rozwoju Spółdzielczości przy ONZ (COPAC) są głównymi organizatorami obchodów. ICA zrzesza ponad 300 organizacji z ponad 110 krajów i reprezentuje ponad miliard członków spółdzielni na całym świecie. COPAC łączy ONZ, rządy, międzynarodowe organizacje i środowiska spółdzielcze, działając na rzecz globalnej promocji spółdzielni jako narzędzi sprawiedliwego rozwoju.
Obchody
W ramach regionalnych i globalnych obchodów zaplanowano m.in.:
działania medialne promujące działalność spółdzielni w poszczególnych sektorach (rolnictwo, finanse, mieszkalnictwo, edukacja, opieka zdrowotna),
wykorzystanie nowej identyfikacji graficznej święta oraz dzielenie się przykładami dobrych praktyk za pośrednictwem platformy ICA.
Znaczenie spółdzielczości we współczesnym świecie
Spółdzielnie są obecne w niemal wszystkich sektorach gospodarki. Oferują alternatywny model prowadzenia działalności gospodarczej, oparty na zasadach:
demokratycznego zarządzania,
współwłasności,
dobrowolnego członkostwa,
solidarności i wzajemnej pomocy,
odpowiedzialności społecznej.
Na świecie działa ponad 3 miliony spółdzielni , a w samych krajach Unii Europejskiej ponad 250 tysięcy , skupiających 141 milionów członków. W Polsce funkcjonują m.in. spółdzielnie mieszkaniowe, spożywcze, banki spółdzielcze, spółdzielnie pracy, spółdzielnie socjalne i uczniowskie.
Spółdzielnie przyczyniają się do:
wzrostu zatrudnienia (zatrudniają ponad 280 milionów ludzi na świecie),
zmniejszania wykluczenia społecznego,
wzmocnienia pozycji kobiet i osób z grup defaworyzowanych,
przeciwdziałania ubóstwu i marginalizacji,
wspierania rozwoju lokalnego,
realizacji polityk proekologicznych.
Perspektywy i znaczenie obchodów
Obecny rok stanowi istotny moment dla ruchu spółdzielczego. Wobec globalnych wyzwań, takich jak zmiany klimatyczne, niestabilność gospodarcza, rosnące nierówności czy kryzysy demograficzne, model spółdzielczy zyskuje na znaczeniu jako alternatywa dla korporacyjnego, krótkowzrocznego kapitalizmu.
Międzynarodowy Dzień Spółdzielczości jest więc nie tylko świętem środowisk spółdzielczych, lecz także okazją do:
promocji idei gospodarki opartej na wartościach,
edukacji społeczeństwa w zakresie odpowiedzialności i demokracji ekonomicznej,
wzmocnienia politycznego i społecznego znaczenia sektora spółdzielczego.
O autorze