Rosyjski rynek paliw pogrąża się w kryzysie. Ataki Ukrainy paraliżują rafinerie

"Kommiersant" zdobył kopię listu, który pod koniec maja Sieczin wysłał do rosyjskiego prezydenta. Putin polecił wicepremierowi Aleksandrowi Nowakowi dokonanie przeglądu propozycji i przedstawienie sprawozdania z podjętych decyzji.

Sieczin zaproponował Putinowi zawieszenie standardów sprzedaży giełdowej dla producentów benzyny Euro 5 i oleju napędowego do czasu pełnego przywrócenia zdolności rafineryjnych. Obecnie są oni zobowiązani do sprzedaży 15 proc. benzyny i 16 proc. oleju napędowego na giełdzie.

Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo

Będzie więcej paliwa o niskiej jakości?

Zamiast tego szef Rosnieftu uważa za konieczne zobowiązanie wszystkich koncernów naftowych do dostarczania co najmniej 30 proc. wydobywanego surowca do przetworzenia w kraju, a producentów paliw o "obniżonych parametrach jakościowych" do sprzedaży całego wolumenu produkcji na giełdzie. Dotyczy to rafinerii, którym rząd zezwolił na produkcję benzyny Euro 5 zgodnie z normami Euro 3, które charakteryzują się wyższą zawartością siarki.

Jednocześnie Sieczin zauważył, że obecnie 80 proc. kupujących na giełdzie to odsprzedawcy, którzy "maksymalizują swoje zyski", a ich sprzedaż pozagiełdowa nie podlega nadzorowi. Według niego priorytet w zakupie paliwa na giełdzie powinni mieć konsumenci końcowi.

Ponadto prezes Rosnieftu zaproponował zmianę sposobu obliczania norm dostaw paliwa na giełdę dla pionowo zintegrowanych koncernów naftowych, z uwzględnieniem potrzeb ich sieci stacji benzynowych, a także dostaw w ramach zamówień państwowych oraz dla przedsiębiorstw zapewniających podstawowe usługi.

Priorytetowy dostęp konsumentów końcowych do paliwa na giełdzie wydaje się logiczną inicjatywą, ale jej wdrożenie może napotkać szereg trudności — zauważa informator "Kommersanta" z branży. Według niego nie jest jasne, w jaki sposób określić status takiego konsumenta, ponieważ wiele niezależnych sieci stacji benzynowych kupuje paliwo za pośrednictwem podmiotów handlowych w ramach swoich grup kapitałowych, a paliwo to jest dostarczane nie tylko do własnych stacji, ale także odsprzedawane na rynku hurtowym i drobnohurtowym. W ten sposób — podkreśla rozmówca gazety — nie rozwiązuje się głównego zadania, jakim jest skierowanie giełdowych wolumenów benzyny właśnie do stacji benzynowych.

Ukraina nasila ataki na rosyjskie rafinerie

Według danych Krajowej Agencji Cen Giełdowych, w okresie od 1 do 19 czerwca sprzedaż benzyny na giełdzie spadła o 22,3 proc., do 404,25 tys. ton, a od początku roku o 12,8 proc., do 4,25 mln ton. Stało się to po nasileniu ataków Sił Zbrojnych Ukrainy na rosyjskie rafinerie. Według szacunków agencji Bloomberg w maju siły ukraińskie przeprowadziły 30 ataków, co stanowi rekord od początku wojny.

Według szacunków Energy Intelligence, na początku czerwca wielkość przerobu ropy naftowej w Rosji spadła poniżej 4 mln baryłek dziennie, czyli najniższego poziomu od 21 lat. Jednocześnie prawie jedna trzecia rosyjskich mocy przerobowych rafinerii — 2,14 mln baryłek dziennie — pozostawała niewykorzystana. W tej sytuacji władze wprowadziły ograniczenia w sprzedaży paliw w ponad 50 regionach, w tym na anektowanym Krymie oraz w obwodach donieckim, ługańskim, zaporoskim i chersońskim na Ukrainie.

"Kampania Ukrainy przeciwko rosyjskiemu sektorowi energetycznemu spowodowała ogromne szkody, stawiając kraj w obliczu najgorszego kryzysu paliwowego w swojej historii" — podkreślają analitycy Energy Intelligence.