Jesienią ruszy wielka zmiana. Chodzi o popularne butelki
Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje rozszerzyć system kaucyjny o małe jednorazowe butelki szklane, w tym tzw. małpki. Prace nad zmianą przepisów mają rozpocząć się jesienią.
Z tego artykułu dowiesz się:
Jakie plany ma resort klimatu dotyczące kaucji na małpki.
Dlaczego sklepy sprzeciwiają się rozszerzeniu systemu.
Co obecnie obejmuje polski system kaucyjny.
Ile opakowań zebrano do tej pory w systemie kaucyjnym.
„Małpki” mogą zostać objęte kaucją
O planach resortu poinformowała podczas posiedzenia sejmowej komisji gospodarki i rozwoju wiceministra klimatu Anita Sowińska. – W przestrzeni medialnej sporo się mówi o przyszłościowym rozszerzeniu systemu kaucyjnego o szkło jednorazowe, czy tak potocznie mówiąc: o małpki. Rzeczywiście takie plany mamy i przygotowujemy się koncepcyjnie, natomiast prace nad tą ustawą rozpoczną się dopiero jesienią – przekazała. Obecnie system obejmuje plastikowe butelki, puszki oraz szklane butelki wielokrotnego użytku. Jednorazowe opakowania szklane, w tym niewielkie butelki po alkoholu, nie są nim objęte.
Resort czeka na stabilizację systemu
Ministerstwo chce najpierw sprawdzić, jak system działa po pierwszych miesiącach funkcjonowania. Pod koniec czerwca ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska wskazywała, że decyzja o rozszerzeniu systemu może zostać podjęta jesienią, po okresie letnim, gdy sprzedaż napojów i liczba opakowań w obiegu są większe.
Jak tłumaczyła, dopiero gdy system będzie działał stabilnie , a jego logistyka zostanie usprawniona, możliwe będzie rozpoczęcie prac nad objęciem kaucją małych jednorazowych butelek szklanych. – Głównie to jest ten wątek, który chcielibyśmy podjąć jako kolejny – mówiła ministra. Już pod koniec maja Hennig-Kloska podkreślała, że jest zwolenniczką rozszerzenia systemu o jednorazowe szkło, ponieważ małe butelki często zaśmiecają przestrzeń publiczną. – Decyzja w tej sprawie, że system zostanie rozszerzony, w moim zespole zapadła. T o jest kwestia „kiedy”, a nie „czy” – zaznaczyła.
Branża ostrzega przed kosztami
Pomysłowi sprzeciwiają się przedstawiciele handlu i branży napojowej. Zwracają uwagę, że automaty kupione przez sklepy do zbiórki puszek i butelek PET najczęściej nie mogą przyjmować szklanych opakowań. Maciej Ptaszyński z Polskiej Izby Handlu podkreślił, że sklepy wydały już duże kwoty na zakup lub leasing urządzeń, z których każde kosztuje od 30 do 70 tys. zł netto. – Urządzenie, które przyjmuje puszki i butelki PET, nie może przyjmować opakowań szklanych. Do tego dochodzi jeszcze kwestia niemożności zgniecenia opakowań szklanych z oczywistych względów, więc jest to też kwestia przestrzeni do ich przechowywania – wskazał. To oznaczałoby dla sklepów konieczność zakupu nowych maszyn albo przebudowania punktów zbiórki. Szklane butelki zajmują też więcej miejsca.
Zebrano już ponad 2,3 mld opakowań
Według danych przedstawionych przez resort do końca czerwca w ramach systemu kaucyjnego zebrano ponad 2,3 mld opakowań . Około 1,4 mld stanowiły butelki PET, a 900 mln – metalowe puszki. Jeszcze na koniec maja liczba zebranych opakowań wynosiła 1,6 mld, a na koniec kwietnia około 1 mld. Do systemu przystąpiło 284 producentów i innych podmiotów wprowadzających napoje w opakowaniach kaucyjnych.
W całym kraju działa około 64 tys. punktów zbiórki. W blisko 14 tys. punktów opakowania przyjmowane są za pomocą automatów. Choć stanowią one około 21 proc. wszystkich punktów zbiórki, trafia do nich aż 87 proc. zwracanych opakowań. – To wyraźny sygnał, że Polki i Polacy lubią oddawać opakowania do maszyn – oceniła Sowińska. Ponad połowę wszystkich punktów zbiórki stanowią małe sklepy o powierzchni poniżej 200 mkw., które nie mają obowiązku przyjmowania opakowań. Przynajmniej jeden punkt zbiórki znajduje się już w 99,7 proc. polskich gmin.
Ile wynosi obecnie kaucja?
System kaucyjny działa w Polsce od 1 października 2025 roku. Kaucja w wysokości 50 groszy doliczana jest do napojów w plastikowych butelkach o pojemności do 3 litrów oraz w metalowych puszkach do 1 litra. Od 2026 roku system obejmuje także szklane butelki wielokrotnego użytku o pojemności do 1,5 litra. W ich przypadku kaucja wynosi 1 zł . Do odzyskania pieniędzy nie jest potrzebny paragon . Opakowanie musi być jednak puste, niezgniecione i oznaczone znakiem systemu kaucyjnego. Jednorazowe szklane butelki, w tym „małpki”, na razie pozostają poza systemem. Resort klimatu zapowiada jednak, że prace nad ich włączeniem rozpoczną się jesienią.
Źródło: Radio ZET/PAP
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
Tu się dzieje