Nowe miejsce pamięci ofiar pracy przymusowej w Trebnitz
Nowy znak pamięci na dworcu w Trebnitz w Brandenburgii poświęcony ofiarom pracy przymusowej na rzecz III RzeszyZdjęcie: Schloss Trebnitz Bildungs- und Begegnungszentrum Trebnitz, malowniczo położona wieś na wschód od Berlina z neobarokowym zamkiem, skrywa także mroczny rozdział swojej historii. W czasie II wojny światowej miejscowość była jednym z miejsc, do których trafiały ofiary niemieckiego nazistowskiego systemu pracy przymusowej , między innymi z Polski i Czech. W piątek (3 lipca) na stacji kolejowej miejscowości odsłonięto nowy znak pamięci poświęcony tysiącom ludzi deportowanych podczas II wojny światowej do pracy na terenach wiejskich Brandenburgii .
Miejsce wybrano nieprzypadkowo. Stacja kolejowa w Trebnitz symbolizuje setki podobnych dworców, przez które w czasach III Rzeszy transportowano z różnych części Europy ludzi zmuszanych do niewolniczej pracy – wskazuje w komunikacie międzynarodowe centrum edukacyjno-kulturalne Zamek Trebnitz.
Niepozorne miejsca zbrodni
Nowe miejsce pamięci zwraca uwagę na często zapomnianą historię nazistowskich zbrodni poza wielkimi miastami. W samym Trebnitz podczas wojny pracowało około 600 robotników przymusowych . Wykorzystywano ich przede wszystkim w rolnictwie, przy budowach oraz na lokalnych majątkach ziemskich. W pobliskim Wulkow około 400 czeskich i niemieckich Żydów deportowanych z getta Theresienstadt zostało zmuszonych do budowy obozu zewnętrznego i pracy w nieludzkich warunkach.
Badania prowadzone w ramach projektu wskazują, że przez stację w Trebnitz przechodzili nie tylko polscy robotnicy przymusowi , ale również radzieccy jeńcy wojenni, więźniowie niemieckich obozów koncentracyjnych pochodzący z Francji i Norwegii oraz deportowani Żydzi z Czech i Niemiec.
Polsko-niemiecki wymiar pamięci
Za realizację projektu odpowiada Centrum Edukacji i Spotkań Schloss Trebnitz. Instytucja ta od ponad trzech dekad zajmuje się edukacją historyczną, obywatelską i kulturalną, a szczególny nacisk kładzie na współpracę polsko-niemiecką. Od lat organizuje wymiany młodzieży, projekty dotyczące historii pogranicza oraz inicjatywy służące dialogowi między społeczeństwami Polski i Niemiec.
Powstanie miejsca pamięci poprzedziły poprzedziły polsko-niemiecki projekt edukacyjny, debaty poświęcone historii pracy przymusowej oraz spacery pamięci prowadzące śladami ofiar w Trebnitz i okolicach.
Nowy znak pamięci w Trebnitz jest jednym z trzech stałych miejsc pamięci tworzonych w Brandenburgii w ramach programu „MemoRails” wspieranego przez Fundację „Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość”. Celem programu jest przypominanie o roli niemieckich dworców kolejowych jako miejsc związanych z deportacjami, prześladowaniami i pracą przymusową w okresie narodowego socjalizmu .
Polskie ofiary nazizmu czekają na decyzję Berlina
To view this video please enable JavaScript, and consider upgrading to a web browser that supports HTML5 video