Najdziwniejsze wpadki na L4. Wakacyjne kontrole ujawniły zaskakujące nadużycia

Początek wakacji to nie tylko sezon urlopowy, ale także okres wzmożonych kontroli zwolnień lekarskich. Dane firmy Conperio pokazują, że latem 2025 roku nieprawidłowości wykryto w ponad co trzeciej skontrolowanej sprawie. Wśród najciekawszych przypadków znalazły się m.in. udział w zawodach sportowych, remont domu, czy praca u innego pracodawcy.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jakie nietypowe sytuacje ujawniono podczas ostatnich kontroli L4.

Dlaczego wakacje zwiększają przypadki niewłaściwego wykorzystywania L4.

Co grozi pracownikom za niezgodne z przeznaczeniem wykorzystanie zwolnienia.

Jakie główne nieporozumienia pojawiają się wokół nowych przepisów o L4.

Początek wakacji oznacza nie tylko start sezonu urlopowego, ale także czas intensywniejszych kontroli zwolnień lekarskich. Z danych Conperio, polskiej firmy doradczej zajmującej się problematyką absencji chorobowych, wynika, że w lipcu i sierpniu 2025 roku nieprawidłowości wykryto w 36 proc. przeprowadzonych kontroli. Z tej okazji eksperci przygotowali zestawienie pięciu najbardziej nietypowych przypadków ujawnionych podczas wakacyjnych kontroli osób przebywających na L4 .

L4 wykorzystywane niezgodnie z przeznaczeniem. Kuriozalne przypadki

Specjaliści podkreślają, że mimo wielu krążących opinii nie każda aktywność podejmowana w trakcie zwolnienia lekarskiego oznacza złamanie przepisów. Decydujące znaczenie mają cel wystawionego zwolnienia, zalecenia lekarza oraz to, czy zachowanie pracownika wspiera proces leczenia i powrót do zdrowia. Warto jednak pamiętać, że w przypadku kontroli lub sporu z pracodawcą bądź ZUS to pracownik musi udowodnić, że wykorzystywał zwolnienie zgodnie z jego przeznaczeniem i nie utrudniał procesu rekonwalescencji.

1. „Jedno piwo na odstresowanie”

Jedna z wakacyjnych kontroli zakończyła się nietypowym wyjaśnieniem. Pracownik został zastany podczas spożywania alkoholu. Tłumaczył, że przeżywa trudny okres w życiu i „musiał napić się piwa, żeby odreagować stres”.

Spożywanie alkoholu podczas zwolnienia lekarskiego stoi w sprzeczności z podstawowym celem L4, jakim jest powrót do zdrowia. Jeśli podczas kontroli zostanie stwierdzone, że zachowanie pracownika było niezgodne z celem zwolnienia, konsekwencją jest utrata prawa do zasiłku chorobowego za cały okres objęty L4.

1. Fotograf na zwolnieniu. Klientów szukał w mediach społecznościowych

Podczas jednej z kontroli okazało się, że osoba przebywająca na L4 aktywnie promowała swoją działalność fotograficzną. Publikowała reklamy usług, zachęcała do rezerwacji terminów i pozyskiwała nowych klientów.

Eksperci przypominają, że wykonywanie czynności zmierzających do osiągania przychodów może zostać uznane za pracę zarobkową, nawet jeśli sama usługa nie została jeszcze wykonana.

1. Zamiast odpoczynku - remont domu

Malowanie ogrodzenia, intensywne prace ogrodowe, porządkowanie posesji czy remont wykonywany przez kilka godzin dziennie - takie przypadki regularnie pojawiają się podczas wakacyjnych kontroli.

• Kontrola nie polega na ocenianiu stylu życia pracownika. Sprawdzane jest wyłącznie, czy sposób wykorzystywania zwolnienia sprzyja leczeniu. Jeżeli ktoś deklaruje niezdolność do pracy, a jednocześnie wykonuje wielogodzinne prace fizyczne wymagające podobnego wysiłku, trudno uznać, że realizuje cel zwolnienia lekarskiego - tłumaczy Mikołaj Zając, ekspert rynku pracy i prezes Conperio.

1. Chory, ale gotowy do rywalizacji

Jednym z najbardziej zaskakujących przypadków był udział osoby przebywającej na zwolnieniu lekarskim w zawodach sportowo-pożarniczych. Rywalizacja obejmowała konkurencje wymagające bardzo dobrej kondycji i znacznego wysiłku fizycznego.

1. L4 w jednej firmie, praca w drugiej

Najpoważniejszym przypadkiem ujawnionym podczas wakacyjnych kontroli była osoba, która przebywając na zwolnieniu lekarskim wykonywała pracę w wypożyczalni rowerów i rowerów elektrycznych.

To jeden z najczęściej kwestionowanych rodzajów naruszeń. Obowiązujące przepisy przewidują, że wykonywanie pracy zarobkowej podczas L4 może skutkować utratą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres objęty zwolnieniem.

Wakacyjne pokusy nie zmieniają przeznaczenia zwolnienia lekarskiego

Eksperci Conperio podkreślają, że okres wakacyjny od lat wiąże się z większą liczbą przypadków niewłaściwego wykorzystywania zwolnień lekarskich. W tym czasie częściej pojawiają się L4 wystawiane tuż przed lub zaraz po urlopie wypoczynkowym, a także sytuacje, w których pracownicy podejmują dodatkowe zatrudnienie lub angażują się w aktywności niezwiązane z leczeniem. Niezależnie od okoliczności podstawowa zasada pozostaje niezmienna - zwolnienie lekarskie ma umożliwić powrót do zdrowia.

• Wakacje zwiększają pokusę traktowania L4 jak dodatkowego urlopu, jednak jego celem wciąż jest rekonwalescencja. Każde zachowanie pracownika podczas zwolnienia oceniane jest pod kątem tego, czy wspiera proces leczenia. W przypadku wykrycia nieprawidłowości można stracić prawo do zasiłku chorobowego za cały okres objęty zwolnieniem - przypomina Mikołaj Zając.

Mimo że od wejścia w życie zaktualizowanych przepisów dotyczących zwolnień lekarskich minęły już dwa miesiące, wokół nowych regulacji nadal funkcjonuje wiele nieporozumień. Dane Conperio pokazują, że aż 33 proc. kontrolowanych zwolnień jest wykorzystywanych niezgodnie z ich przeznaczeniem. Wielu pracowników błędnie zinterpretowało zmiany obowiązujące od 13 kwietnia 2026 roku, narażając się na utratę świadczeń.

Specjaliści zwracają uwagę, że nowe przepisy nie wprowadziły rewolucji, lecz przede wszystkim doprecyzowały dotychczasowe zasady korzystania ze zwolnień lekarskich. Uporządkowano również kwestie związane z kontrolami oraz potwierdzono uprawnienia ZUS i pracodawców do sprawdzania, czy L4 jest wykorzystywane zgodnie z jego celem. Dzięki temu przepisy stały się bardziej przejrzyste, ale jednocześnie ograniczyły możliwość dowolnej interpretacji.

• Wokół nowych regulacji narosło wiele uproszczeń. Część pracowników uznała, że korzystanie z L4 stało się znacznie bardziej swobodne, podczas gdy w praktyce jest odwrotnie. To właśnie błędne odczytywanie przepisów najczęściej prowadzi dziś do problemów podczas kontroli i utraty prawa do świadczeń - podkreśla ekspert rynku pracy.

W jego ocenie największym problemem nie są obecnie same przepisy, lecz ich błędna interpretacja. Wielu pracowników nadal traktuje zwolnienie lekarskie jako okres pełnej swobody, podczas gdy zarówno ZUS, jak i pracodawcy coraz częściej korzystają z możliwości przeprowadzania kontroli. Tylko w pierwszym kwartale 2026 roku przeprowadzono ponad 111 tys. takich kontroli.

• Można podziewać się, że liczba kontroli będzie nadal rosła. Dlatego zamiast kierować się internetowymi mitami, warto pamiętać o najważniejszej zasadzie - zwolnienie lekarskie ma służyć leczeniu i właśnie z tej perspektywy oceniane są wszystkie działania podejmowane przez pracownika - podsumowuje Mikołaj Zając.

Źródło: Radio ZET

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET

Tu się dzieje

Czytaj cały artykuł u źródła — Radio ZET — Wiadomości