To nie Nawrocki wymyślił odebranie orderu Zełenskiemu. Ujawniamy kto, gdzie i kiedy
0:00
To nie Nawrocki wymyślił odebranie orderu Zełenskiemu. Ujawniamy kto, gdzie i kiedy
Anna Mierzyńska
To nie Nawrocki wymyślił odebranie orderu Zełenskiemu. Ujawniamy kto, gdzie i kiedy
Anna Mierzyńska
Zanim Nawrocki ogłosił, że może odebrać Zełenskiemu Orderu Orła Białego, pomysł propagowały osoby szerzące treści zbieżne z kremlowską propagandą, m.in. Małgorzata Zych i Leszek Miller. Podsuwały go białoruskie i rosyjskie kanały propagandowe. Internetowe śledztwo OKO.press
Wbrew doniesieniom, funkcjonującym do tej pory w obiegu publicznym, zamysł odebrania Orderu Orła Białego prezydentowi Ukrainy nie powstał ani wśród współpracowników prezydenta Polski. Ani nawet w biurze poselskim Grzegorza Płaczka z Konfederacji. Choć to właśnie do jego apelu odniósł się prezydent Nawrocki, kiedy informował o rozpoczęciu procedury odebrania odznaczenia.
Analiza treści w internecie pokazuje, że apele dotyczące odebrania Orderu Orła Białego Wołodymyrowi Zełenskiemu oraz pośrednie sugestie na ten sam temat pojawiły się w polskiej infosferze w drugiej połowie maja. Rozpowszechniały je osoby o nastawieniu prorosyjskim i antyukraińskim, a także propagandowe kanały rosyjskie i białoruskie. We wpisach z tamtego okresu widać dziwne zbieżności językowe, jak gdyby ich autorzy parafrazowali wzajemnie swoje posty lub korzystali z tego samego źródła.
Już 18 maja, na jedenaście dni przed inicjatywą Karola Nawrockiego, z takim apelem wystąpiła Małgorzata Zych. To działaczka kresowa, która w 2023 roku przepraszała Władimira Putina za nazwanie go zbrodniarzem wojennym. Jej wpis otworzył temat odebrania odznaczenia Zełenskiemu, ale nie miał dużego zasięgu. Znacznie szerzej rozszedł się tweet byłego premiera Leszka Millera z 27 maja, zawierający żądanie odebrania orderu prezydentowi Ukrainy.
Miller opublikował go dzień przed Grzegorzem Płaczkiem i dwa dni przed pierwszą wypowiedzią prezydenta na ten temat. Zaskakujące podobieństwa
Między tymi dwoma tweetami pojawił się też wpis Pawła Usiądka, wiceprezesa Ruchu Narodowego. Nie zawierał bezpośredniego apelu o odebranie odznaczenia, ale odnosił się do tego samego kontekstu.
Zaś pierwotnym powodem rozpowszechniania takich postulatów nie było nadanie imienia bohaterów UPA jednostce wojskowej, lecz decyzja ukraińskiego rządu o ponownym pogrzebie Andrija Melnyka, jednego z przywódców Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów. O tym tweetowali i Małgorzata Zych, i Paweł Usiądek, niezależnie od siebie.
W ich wpisach znaleźliśmy zaskakujące zbieżności strukturalne i językowe, które trudno wyjaśnić. Pierwsze akapity w obu wpisach są bowiem niemal identyczne. Kolejne podobieństwa, tym razem w użytych wyrażeniach, pojawiły się we wpisach na rosyjskich kanałach propagandowych oraz w tweecie Leszka Millera. Szerzej opisuję to w dalszej części analizy.
Nie ma wątpliwości, że Karol Nawrocki jedynie wykorzystał pomysł, który był nagłaśniany w sieci przez osoby o poglądach radykalnie antyukraińskich i prorosyjskich.